Bijbelse onderwerpen
Wat zegt de Bijbel over gebed?
Kort antwoord
De Bijbel beschrijft gebed als een gesprek met God, die je als Vader mag aanspreken omdat Jezus die weg heeft geopend. Je mag alles bij Hem brengen: lof, dank, schuld, vragen en klachten. Gebed is geen techniek om God over te halen, maar vertrouwen dat Hij hoort en het beter weet dan jij.
- Leestijd
- 5 minuten
- Bijbelteksten
- 7 teksten uit 6 boeken
- Bijgewerkt
Bidden in het Oude Testament
Het Oude Testament laat een grote variatie aan gebeden zien. Abraham pleit voor Sodom (Genesis 18), Mozes voor het volk dat het gouden kalf aanbad, Nehemia bidt een schietgebed voordat hij de koning antwoordt (Nehemia 2:4). Het boek Psalmen is een heel gebedenboek, met loflied naast klaagzang - en met Psalm 88, dat eindigt zonder lichtpunt.
- 1 Samuël 1:9-18
“maar ik heb mijn ziel uitgegoten voor het aangezicht des HEEREN”
Hanna bidt zo ontdaan dat de priester Eli denkt dat ze dronken is. Haar gebed is geen nette formule, maar een ziel die wordt uitgegoten. God neemt dat serieus en verhoort haar.
- Psalm 62:9
“Stort ulieder hart uit voor Zijn aangezicht; God is ons een Toevlucht.”
Bijna dezelfde woorden als bij Hanna. De Psalmen leren dat je tegen God niet netjes hoeft te doen. Klaagpsalmen als Psalm 13 en 22 beginnen met 'hoe lang?' en 'waarom?' en staan gewoon in de Bijbel.
- Daniël 6:11
Als bidden verboden wordt, gaat Daniël naar huis en knielt hij, met de vensters open richting Jeruzalem, drie keer per dag, 'gelijk hij voor dezen gedaan had'. Zijn gebed in de crisis rust op een gewoonte die er al lang was.
Jezus leert bidden: het Nieuwe Testament
Jezus bidt zelf veel, vaak alleen en soms een hele nacht (Lukas 6:12). Als zijn leerlingen vragen 'Heere, leer ons bidden' (Lukas 11:1), geeft Hij geen theorie maar een voorbeeldgebed.
- Mattheüs 6:5-13
“Onze Vader, Die in de hemelen zijt! Uw Naam worde geheiligd.”
Het Onze Vader begint bij God: zijn naam, zijn koninkrijk, zijn wil. Daarna pas het dagelijks brood, vergeving en bescherming. Vlak ervoor waarschuwt Jezus voor bidden om gezien te worden en voor 'ijdel verhaal van woorden' (vers 7). Het gaat om echte woorden, niet om veel woorden.
- Lukas 18:1-8
“dat men altijd bidden moet, en niet vertragen”
Een weduwe blijft aandringen bij een onrechtvaardige rechter tot hij haar recht doet. Jezus redeneert van klein naar groot: als zelfs deze rechter luistert, hoeveel te meer God. 'Vertragen' betekent hier: de moed verliezen.
- Mattheüs 26:36-46
“doch niet gelijk Ik wil, maar gelijk Gij wilt.”
In Gethsemane vraagt Jezus eerlijk of de beker aan Hem voorbij kan gaan, en legt Hij zich tegelijk neer bij de wil van zijn Vader. Zo ziet gebed eruit: vrijmoedig vragen en God toevertrouwen wat Hij doet.
- Romeinen 8:26-27
“want wij weten niet, wat wij bidden zullen, gelijk het behoort; maar de Geest Zelf bidt voor ons met onuitsprekelijke zuchtingen.”
Paulus geeft toe dat ook hij niet altijd weet wat hij moet bidden. Voor wie geen woorden heeft, is dit een grote troost: je gebed hangt niet af van je welsprekendheid.
Wat de Bijbel niet zegt over gebed
Gebed is een manier om God over te halen
God is geen tegenstander die je moet overtuigen: 'uw Vader weet, wat gij van node hebt, eer gij Hem bidt' (Mattheüs 6:8). Je bidt niet om God te informeren, maar omdat Hij wil dat je met Hem leeft en Hem vertrouwt.
Als je genoeg gelooft, krijg je wat je vraagt
Bidden 'in Jezus' naam' (Johannes 14:13) is geen formule aan het eind van een gebed, maar bidden in lijn met wie Hij is. Paulus bad drie keer om verlossing van zijn 'scherpe doorn in het vlees' en kreeg een ander antwoord: 'Mijn genade is u genoeg' (2 Corinthiërs 12:9). Een 'nee' betekent niet dat je te weinig geloofde.
Bidden moet op een bepaalde manier
De Bijbel kent staand, knielend en liggend bidden, hardop en in stilte, lang en in één zin. Houding, tijd en plaats zijn vrij; wat telt, is een oprecht hart.
Hoe begin je met bidden?
Gebruik het Onze Vader als kapstok
Neem elke zin als onderwerp: Gods naam, zijn koninkrijk en wil, wat je vandaag nodig hebt, vergeving, bescherming. Vul het aan met je eigen woorden.
Bid de Psalmen
Lees een psalm en maak er je eigen gebed van. Zo krijg je woorden voor wat je zelf niet kunt zeggen, ook voor klacht en twijfel.
Kies een vast moment
Daniël bad op vaste tijden. Een vast moment - bij het ontbijt, voor het slapen - maakt gebed een gewoonte in plaats van een noodgreep.
Houd bij waarvoor je bidt
Schrijf op waarvoor je bidt en wanneer. Achteraf zie je vaak hoe God heeft geantwoord, soms anders dan je vroeg.
Veelgestelde vragen over gebed
Hoe moet je bidden volgens de Bijbel?
Er is geen vaste formule. Jezus gaf het Onze Vader als voorbeeld: begin bij God en breng daarna je behoeften, je schuld en je zorgen bij Hem. Paulus voegt eraan toe: 'met dankzegging' (Filippenzen 4:6). Eerlijkheid is belangrijker dan mooie woorden.
Waarom bidden als God toch alles al weet?
Omdat gebed geen informatieoverdracht is maar relatie. Jezus zegt juist dat de Vader weet wat je nodig hebt, en laat daar het Onze Vader op volgen (Mattheüs 6:8-9). God kiest ervoor door gebed te werken: 'een krachtig gebed des rechtvaardigen vermag veel' (Jakobus 5:16).
Verhoort God elk gebed?
God hoort elk gebed van wie tot Hem roept, maar Hij antwoordt niet altijd zoals gevraagd. Soms is het antwoord ja, soms nee, soms wachten. Jezus zelf kreeg in Gethsemane niet de uitweg waar Hij om vroeg. De Bijbel belooft dat God goede gaven geeft (Mattheüs 7:11), niet dat Hij elke wens vervult.
Mag je tegen God klagen of boos zijn in gebed?
Ja. Een groot deel van de psalmen zijn klaagpsalmen, en ook Job en Jeremia spreken hun woede en verdriet tegen God uit. Het verschil met mopperen óver God is dat je het tegen Hem zegt: klagen in gebed is een vorm van vertrouwen.
Lees de teksten zelf, in hun context
Met een gratis account lees je elk hoofdstuk in de Statenvertaling en andere vertalingen, met commentaar, grondtekst en je eigen notities ernaast.
Verder lezen
- Wat zegt de Bijbel over dankbaarheid?Wat 'dankt God in alles' betekent, en hoe je dankbaarheid oefent.
- Wat zegt de Bijbel over twijfel?Van Asaf tot Thomas: waarom twijfel geen ongeloof is.
- Wat zegt de Bijbel over zorgen?Wat Jezus zegt over morgen, en waarom je je zorgen op God mag werpen.
- Studie: De BergredeZes lessen over Mattheüs 5 tot 7, met het Onze Vader.
- Studie: Psalmen - bidden met woorden van GodVijf psalmen, van klaagzang tot lofzang.
- Bijbelstudie voor beginnersHoe bijbellezen en bidden een dagelijkse gewoonte worden.
Bijbelcitaten uit de Statenvertaling (publiek domein). Verwijzingen volgen de versnummering van de Statenvertaling; in sommige andere vertalingen, vooral Engelse, wijkt de nummering van psalmverzen af.